„Trzeba mieć odwagę użyć wojsk specjalnych do odstraszania” — Gąstał na panelu Defence24 Days 2026

„Trzeba mieć odwagę użyć wojsk specjalnych do odstraszania” — powiedział na panelu Defence24 Days 2026 były dowódca GROM płk rez. Piotr Gąstał. Dodał, że w czasie kryzysu na granicy z Białorusią Polska nie powinna była bać się użyć WS przeciwko białoruskiemu KGB. Tę tezę otoczył kontekst dyskusji o nowej roli Wojsk Specjalnych w obliczu pełnoskalowej wojny — nie kontrterroryzmu.

Materiał Marcina Górki dla Defence24 opisuje panel „Nowe siły specjalne — struktura, technologie, zadania”. Wystąpili w nim:

• gen. dyw. Michał „Strzała” Strzelecki — dowódca Komponentu Wojsk Specjalnych (DKWS); awansowany do stopnia gen. dyw. 2 maja 2026 r. (relacja na polsof.pl)
• płk rez. Piotr Gąstał — były dowódca JW GROM, weteran misji
• płk Piotr Bieniek — dowódca 6. Brygady Powietrznodesantowej (wojska aeromobilne, podległe Wojskom Lądowym — nie komponent WS)
• dr hab. Marcin Lasoń — Uniwersytet Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie
• Jarosław Rybak — Wojskowy Instytut Medycyny Lotniczej (moderator), publicysta od lat piszący o WS

Role się odwróciły — teza Strzeleckiego

Generał Strzelecki postawił tezę, która jest jednocześnie obserwacją historyczną i deklaracją doktrynalną:

„Wojska specjalne były głównym komponentem działań w wojnie z terroryzmem, teraz sytuacja jest inna i kryzys, w którym uczestniczymy, a który może ewoluować w różnych kierunkach, wymusza przygotowanie się do różnych scenariuszy. Gdyby doszło do konfliktu, to wojska specjalne będą siłą wspierającą, a główne zadania wykonywać będą wojska konwencjonalne.”

gen. dyw. Michał Strzelecki, d-ca DKWS

To jest zerwanie z modelem Iraku/Afganistanu, gdzie WS były głównym narzędziem operacyjnym. W wojnie wysokiej intensywności WS wracają do roli z czasów Zimnej Wojny: rozpoznanie strategiczne, dywersja, deeskalacja, przygotowanie pola walki dla dużych formacji.

WS jako narzędzie sygnalizacyjne

Strzelecki podkreślił rolę WS i lekkich wojsk aeromobilnych w deeskalacji konfliktu — przed jego eskalacją:

„Są one potężnym narzędziem sygnalizacyjnym. Już sama informacja o działaniach wojsk powietrznodesantowych jest w określony sposób odbierana przez potencjalnego przeciwnika i może mieć wpływ na deeskalację.”

gen. dyw. Michał Strzelecki

To stara doktryna SOF: show of force, zademonstrowanie zdolności bez pełnego ich uruchomienia. Dziś interpretowana w nowym kontekście — nie wobec terrorystów, ale wobec sąsiada, który już prowadzi operacje hybrydowe na terytorium RP.

Płk Bieniek: lekkie wojska wykonują zadania jako pierwsze

Dowódca 6. BPD opisał wkład wojsk powietrznodesantowych:

„Lekkie jednostki wykonują zadania jako pierwsze. Charakteryzują się tym, że mają wysoki stopień gotowości, mogą działać szybko, zmieniać kierunki działania. Nie można mówić, które wojska: specjalne czy konwencjonalne są bardziej potrzebne. Mają różne zadania, nie wchodzimy sobie w kompetencje, choć często zadania się zazębiają.”

płk Piotr Bieniek, d-ca 6 BPD

Uwaga porządkowa: 6 Brygada Powietrznodesantowa (Kraków) jest wojskami aeromobilnymi podległymi Wojskom Lądowym (DGRSZ), a NIE Komponentowi WS (DKWS). W panelu pojawiała się jako naturalny partner operacyjny dla WS, ale formalnie to dwie różne struktury.

Lasoń: pełen wachlarz WS na Ukrainie

„Od rozpoznania specjalnego, poprzez prowadzenie dywersji na terytorium przeciwnika, po bezpośrednie operacje kinetyczne, prowadzenie dezinformacji i absorbowanie przeciwnika. I działanie we współpracy ze służbami specjalnymi. Konflikt w Ukrainie pokazuje, jak jest ona ważna.”

dr hab. Marcin Lasoń, UAFM Kraków

To zwięzła lista zadań SOF w wojnie wysokiej intensywności. Wszystkie pięć obszarów — rozpoznanie / dywersja / kinetyka / dezinformacja / absorpcja przeciwnika — wymaga współpracy z cywilnymi służbami specjalnymi. W polskim modelu to oznacza interfejs DKWS × ABW / SKW / SWW (zob. nasz wpis o raporcie ABW 2024–2025).

Cytat roku: Gąstał o granicy z Białorusią

„Trzeba mieć odwagę użyć wojsk specjalnych do odstraszania. Podczas kryzysu na granicy z Białorusią nie powinniśmy bać się użyć tych wojsk np. przeciwko białoruskiemu KGB, które prowadziło operację przeciwko naszemu krajowi. Tylko to są decyzje, które powinni podejmować już politycy.”

płk rez. Piotr Gąstał, były d-ca JW GROM

Gąstał świadomie wskazał konkretny obszar, w którym — jego zdaniem — politycy nie wsparli żołnierzy. Pytany o operacje WS poza granicami kraju (analogiczne do Zaolzia 1938 lub Powstania Wielkopolskiego), odpowiedział wprost:

„Do takich zadań [red. — w oryginale »zdań«] byliśmy szkoleni. Pytanie, czy politycy wsparliby swoich żołnierzy w czasie takiej operacji. Bo w czasie kryzysu na granicy z Białorusią nasi żołnierze niekoniecznie czuli to wsparcie.”

płk rez. Piotr Gąstał

Sky is the limit — sprzęt, AI, cyber

Strzelecki o wyposażeniu WS:

„Nie ma takiej ilości sprzętu, których nie przyjęliby żołnierze wojsk specjalnych. Sky is the limit.”

gen. dyw. Michał Strzelecki

Współczesne WS muszą rozwijać współpracę z wojskami obrony cyberprzestrzeni, kompetencje w operacjach psychologicznych i wykorzystaniu sztucznej inteligencji. Lasoń uzupełnił:

„Chciałbym, żeby kompetencje wojsk specjalnych w prowadzeniu działań niekonwencjonalnych były budowane we współpracy z wojskami obrony terytorialnej czy operacyjnymi. Liczę na to.”

dr hab. Marcin Lasoń

Co to znaczy operacyjnie

1. Polski SOF wraca do doktryny pełnoskalowego konfliktu. Po dwóch dekadach skupienia na CT/COIN (kontr-terror / kontr-rebelia) DKWS jasno deklaruje przygotowanie do wojny państwo-państwo, w której WS są wspierające, nie główne.
2. Lekkie wojska aeromobilne są naturalnym partnerem WS w odstraszaniu. 6 BPD i jednostki o podobnym profilu wchodzą w te same scenariusze sygnalizacyjne — bez formalnej przynależności do komponentu WS.
3. Decydenci polityczni muszą dawać zielone światło. Gąstał explicite wskazał na odpowiedzialność cywilnej władzy za użycie WS w obronie aktywnej.
4. Współpraca z cywilnymi służbami specjalnymi (ABW/SKW/SWW) staje się elementem doktrynalnym. Lasoń wskazał Ukrainę jako żywą lekcję — raport ABW z 6.05.2026 r. potwierdza, że adwersarz już działa metodami SOF.

Sygnał na przyszłość

Defence24 Days 2026 (8. edycja) zgromadziło na jednym panelu aktualnego d-cę DKWS, byłego d-cę GROM, d-cę 6 BPD i akademika z UAFM — cztery różne perspektywy zgodne w zasadniczej tezie: polski SOF jest gotowy, decyzja jest po stronie politycznej. To rzadko spotykany moment publicznej zgody między mundurem czynnym a mundurem rezerwy w Polsce.

Źródła

• Defence24, Marcin Górka, „Defence24 Days. »Trzeba mieć odwagę użyć wojsk specjalnych do odstraszania«”: defence24.pl

Powiązane wpisy

• gen. dyw. Michał „Strzała” Strzelecki — awans Dowódcy DKWS w Dniu Flagi (2.05.2026)
• Raport ABW 2024–2025: 11 spraw szpiegostwa i sabotażu
• „Lepiej uczyć się na misjach niż na wojnie” — Gąstał i weterani GROM w CBW (23.04.2026)
• Ludzie Wojsk Specjalnych — Michał Strzelecki
• 19 lat polskich WS jako rodzaju Sił Zbrojnych. Czego reszta Europy nie ma
• Baltic Shield 2026 — pierwsze bilateralne PL–DK
• 7 lekcji odporności psychicznej od operatorów sił specjalnych